|
Cinque Terre

Steering Committee Meeting ba dala Ualu (8)

Tersa Feira (26/02/2019)- Projetu ba kapasidade dezenvolvimentu iha FECT-UNTL liu husi Projetu CADAFEST faze daruak husi kooperasaun ne’ebe halao entre nasaun rua Timor Leste ho Japaun liu husi Ajensia Internasional Japaun nian JICA no Steering Committee Meeting nee mosu tamba iha desijaun entre parte rua hodi halao sorumutu kada fulan tolu atu bele follow up ba aktividade sira ne’ebe hala’o iha projetu laran.

Hanesan iha sorumutu SC ne’ebe liu ba,  pontus importante no objetivu husi projetu  ne’ebe sempre hato’o maka hanesan  manajementu Fakuldade,Edukasaun no mos Peskija.  Molok hala’o aprejentasaun husi parte JICA, Dekanu FECT Dr. Ruben Jeronimo Freitas hanesan mos Project Manajer ba CADAFEST II hato’o liafuan abertura no hala’o esplikasaun badak kona ba SCM ne’e tamba iha membru foun ne’ebe seidauk hatene kona ba funsaun SC ho rajaun tamba iha estrutura husi departamentu balun ne’ebe troka ona  tan ne’e Dekanu hateten :” Iha enkontru ida ne’e ita sei diskute kona ba saida mak ita atinji ona durante projetu ne’e hala’o, no sei hare’e liu bai ita nia output husi manajementu Fakuldade nian, Edukasaun no Peskija no mos ita sei halo planu ba semester ida ne’e ho nia tarjetu ne’ebe klaru, ita sei halo diskusaun klean kona ba  assuntu sira ne’e” iha parte seluk Vice Dekanu Assuntu koperasaun no Peskiza Dr. Cancio Monteiro hanesan  moderador iha Enkontru ne’e hateten :”Hakarak diskusaun ne’ebe ita sei halo ne’e tenki partisipativu tamba projetu ne’e ita nian no importante ba ita, liliu issue boot ne’ebe iha maka Graduation rate ne’ebe tun no projetu sira ne’ebe ita sei halo ba fulan tolu oin mai”.

Iha aprejentasaun husi Sr. Takahasi kona ba koperasaun iha nivel aas edukasaun nian no sei kontribui atu resolve problema social sira iha Timor Leste. Projetu ne’ebe hala’o iha kooperasaun ne’e maka projetu koperasaun tekniku faze 2 ho nia objetivu atu hasa’e edukasaun no funsaun peskiza bazeia ba nesesidade social iha FECT-UNTL no projetu edifisiu foun ho objetivu atu hasa’e kualidade no kondisaun edukasaun no treinamentu iha FECT liu husi konstrusaun edifisiu foun no regra ba peskija no mos ekipamentu edukasaun nian.

Servisu husi Unidade Koperasaun maka promove aktividade ba nesesidade social liu husi hametin lina kordenasuan ho organizasaun external sira hodi bele hala’o seminariu ba peskija sira. Iha output 1 kona ba manajementu fakuldade nian maka aktividade sira ne’ebe hala’o iha unidade koperasaun nia okos hanesan promove peskija ba seminariu, taxa empregu ba estudante sira ne’ebe gradua iha tinan balun (Maiu 2018), tinan ida (Novembru 2017), tinan ida ho balun (Maiu 2018)no tinan rua (Novembru 2016) liu ba hetan 40%, 54.2%, 51.4% no 67.5% respektivamente. Alem de ne’e sei halo mos preparasaun hodi muda ba edifisiu foun ne’ebe  ho expectasaun sei remata iha fulan Jullu ka Agostu 2019.

Iha Output 2- edukasaun,  sei hare kona ba silabus no material hanorin iha tinan 2019 ,sei diskuti mos iha komisaun akademiku nian no projektu nee mos sei suporta kona ba kontextu hanorin liu husi konsultasaun personal entre dosenti sira ho JICA. Husi estudante estajiarius Japaun nian ne’ebe mai estajiu iha FECT hateten katak estudante sira nia konesimentu iha area matematika ne’e tun tebes.

Iha output 3-Peskija, iha parte ida ne’e dosenti husi Departamentu Mekanika no Elektronika e Elektrika halao ona peskiza grupu, ho naran grupu Renewable Energy Research (RER) , group of chair Dr. Victor da C. Soares (DEM), Co-chair Sr. Abelito Filipe Belo (DEEE), Advisor Prof. Tomonao Kobayashi (Gifu Univ.) Bazeia ba peskiza, parte unidade koperasaun (UC) lansa ona journal sientifika  Timorese Academic Journal of Science and Technology (TAJST) volume dahuluk  iha Setembru 2018 tamba ne’e UC husu nafatin ba dosenti sira atu bele hatama sira nian journal ho proposal peskija ba UC  nune’e bele produs volume daruak ba TAJST, data ikus ba hatama paper iha dia 29 Marsu 2019 no sei publica iha Setembru 2019.

Hafoin rona aprejentasaun , Moderador husu atu kada xefi departamentu ida-idak atu bele fo komentariu ba aprejentasaun ne’e  no problema ne’ebe sira hasoru iha departamentu.

Husi director Departamentu Civil  Eng. Alfredo Ferreira fo komentariu kona ba  rate graduasaun ne’ebe tun no oinsa atu hasa’e numeru graduadu, iha pontu haat ne’ebe mensiona , pontu uluk oinsa atu hasae kualidade hanorin no husu mos ba advisor husi Japan sira ne’ebe mai halo peskija iha fakuldade atu labele tau importansia liu ba sira nia peskija maibe ajuda mos dosenti sira ba preparasaun materia hanorin nian, pontu rua motivasaun estudante menus liu tamba bazeia ba esperiensia iha aula teoria estudante sira ativa maibe iha tempu hakerek monografia ne’e  sira dada tempu, pontu tolu kurikulum agora  ne’ebe utiliza masimu kreditu ba semester ida tenki 30 kreditus deit no ida ne’e bele fo limitasaun ba estudante sira ne’ebe iha kapasidade no valor diak ne’ebe hakarak hili liu husi kreditu determinadu no ba estudante sira ne’ebe faila labele hadia no pontu ikus maka selesaun inisiu ba studante foun ne’e tenki bazeia ba teste ruma hodi bele tama iha FECT.

Husi  departamentu Geologia e Petroleo Diretor Aquilis Tomas Freitas, M.Geo koalia kona ba peskija iha sira nia departamentu sei failansu tamba dosenti eziste iha departamentu refere nain lima deit tamba ne’e tinan kotuk sira la konsege hatama proposal peskija ba UC maibe tinan ne’e ho graduadu ne’ebe selesionadu hodi ajuda iha departamentu komesa ajuda dosenti sira halo peskija . kona ba numeru graduadus sira iha departamentu ne’e tuun tamba ekipamentu la too ba estudante sira atu bele utiliza hodi halo peskija ba sira nia teze, no departamentu hatama ona proposta ba JICA hodi husu ekipamentu  iha semana kotuk.

Husi departamentu Mecanika director Paulino Marques Cabral, M. Eng hatan ba aprejentasaun kona ba estudante sira lahatene Matematika basika ne’e laos dosenti nia problema, maibe ne’e husi baze kedas, no ba selesaun estudante mai FECT presiza halo selesaun didiak no tenki iha teste ruma, husu ba Estrutura FECT no mos JICA atu bele hato’o hela ba Reitor kona ba kestaun ne’e. Vice Diretor Eng. Marfim mos hatutan tan kona ba rate graduasaun nian ne’e tun tamba iha problema ho ita nia Sistema curriculum.

Diretor departamentu Elektronika e Elektrika Eng. Abelito Filipe Belo, sujere kona ba especial lecture  ne’ebe mai iha departamentu antes  ne’e tenki  husu departamentu nia ideia atu nune’e departamentu mak sei hili bazeia ba vontade no materia ne’ebe interesante tuir dosenti ida-idak nia especialidade. Problema seluk hanesan mos departamentu seluk kona ba rate graduadu ne’ebe tun tamba ne’e husu ba Fakuldade atu fo regulamentu ba departamentu hotu katak kada dosenti tenki iha nia titulu rasik hodi aprejenta ba estudante semester tuan sira atu nune’e sira iha ona hanoin kona ba titulu ne’ebe sira hakarak hili hodi nune’e la dada tempu naruk ba buka titulu, no tenki fo mos data limite ba hakerek teze nian  ho uniformidade ba  departamentu lima ne’e. kona ba parte peskiza husu ba departamentu seluk atu bele partisipa iha Research group ne’ebe aprejenta ona husi JICA.

Husi Departamentu Informatika Diretora Zulmira Ximenes da Costa, M.Est hato’o kestaun kona ba peskiza ne’ebe deosenti sira  halao iha Japaun ba short term training nian fila mai la improve tamba presiza conselllu husi Porf. Expert sira. Kona ba problema matematika diretora hateten katak ida ne’e laos dosenti nia sala , ida ne’e sala husi baze tamba iha enkontru JCC nian Vice Ministra Edukasaun mos hato’o kestaun kona ba problema  ne’e katak ida ne’e problema nasional. Kona ba kurrikulum agora utiliza ECTS no ne’e mos fo impaktu pendenti ba graduadus sira hanesan ho departamentu sira seluk mensiona.

Hatan ba kestaun sira ne’e hotu dekanu FECT hateten: “kona ba kurikulum ita tenki hatene didiak kona ba vantajen no desvantajen ECTS no SKS no kona ba ida ne’e ita tenki tur hamutuk fali ho Reitor no Pro-Reitor sira hodi bele koalia kona ba kestaun ne’e, tamba ne’e hanesan kestaun politika no ita hanesan implementador deit. Kona ba titulu teze nian ba estudante ne’e tekniku departamentu ida-idak nian atu halo oinsa Fakuldade nian maka sei halo draft ba TA no departamentu hotu  tenki uniforme. Iha parte Matematika nian ne’ebe sai kestaun bo’ot los iha SCM sira liu ba no agora, hakarak hatete deit katak matematika ne’e hanesan tool deit no sai enjeneiru ne’e laos tenki sai expert ba matematika no kona ba dadus teste ne’ebe estajiarius sira husi japaun fob a estudante sira ne’e rai iha arkivu ho diak atu nune’e ita bele aprejenta ba Reitor no Ministeriu Edukasaun kona ba matematika bazika nia valor, iha kestaun  expert sira ne’ebe mai fo especial lecture ne’e husu ba departamentu ida-idak atu bele mai koalia pessoalmente ho Chief advisor atu bele hadia tarjetu ba expert sira ne’ebe mai halo peskija no especial lecture ho nune’e sir abele kolabora ho desenti local. Follow up ba short term training iha japan iha kaju ida ne’e diak liu ba dosenti sira ne’ebe tuir treinamentu ne’e atu bele halo relatoriu kona ba saida deit mak sira aprende iha ne’eba no mai aprejenta iha departamentu.”

Vice dekanu assuntu akademiku Dr. Junior Raimundo da Cruz mos hato’o kona ba Revizaun kurrikulum hato’o ona ba departamentu haat exklui departamentu Geologia e Petroleo tamba departamentu ne’e hala’o hela preparasaun ba ANAAA , no sei forma ekipa ida atu bele halo revizaun ba kurrikulum kompostu husi ema nain tolu husi departamentu inklui Diretor ka Vice Diretor.  Iha parte seluk vice dekanu assuntu koperasaun no peskiza DR. Cancio hatoo agradese ba dosenti sira ne’ebe kolabora ona hodi lansa Journal sientifika iha tinan kotuk no manten publiksaun journal iha tinan ida ne’e no iha call for proposal ne’e iha failansu ituan iha kestaun monitorizasaun ba proposal ne’e menus  tan ne’e dosenti sira bele hatama proposal iha tempu saida deit no laiha data limite ba hatama proposal, Publikasaun ba journal dauluk mos hatama ona iha website FECT nian dosenti ida-idak bele asesu iha website fakuldade nian.

Iha parte ikus Chief Advisor Prof.DR. SHIMAKAWA mos fo ideia kona ba oinsa atu resolve problema matematika iha FECT mak hanesan hadia metodu hanorin, kria regulamentu ba estudu, dosenti sira tenki kolabora ho dosenti ne’ebe hanorin disiplina matematika no mos bele oferese metodu hanorin ka modulu matimatika nian tuir nesesidade ne’ebe presiza ba dosenti matematika.

Ida ne’e maka ikus ba diskusaun iha sorumutu ne’e no tuir horariu,  SCM sei realiza iha fim de fulan Maiu 2019.

 

 

 

Mapa Local FECT



Pagina Facebook


Ba Leten